Auteur: Karen Vande Wiele

Plant in de kijker: Monnikenpeper – Vitex agnus-castus L.

Een mooie aromatische, bladverliezende struik tot mini boom (kan tot 7 m worden) die inheems is in Zuid Europa ( Griekenland) en West Azië (Turkije). Momenteel is monnikenpeper al welig verspreid over gans het Middellands Zeegebied en in diverse warme streken van Azië, Afrika en Amerika. De plant heeft voorkeur om te groeien langs de kust of in de buurt van waterlopen en houdt van warmte en beschutte plaatsen. De paarse geurende bloemen sieren de plant van juni tot september.

 

Vitex Tea Agnus-castus | Herbal tea for hormonal regulation and menopause

Culinair en medicinaal gebruikte delen van de plant zijn de bessen die een peperachtig aroma en smaak hebben. 

De gedroogde en fijngemalen bessen zouden kunnen dienst doen als vervanger voor zwarte peper in de keuken.

De Nederlandse benamingen ‘Monnikenpeper’ en ‘Kuisboom’ verwijzen naar het vroeger gebruik van de bessen. Zij deden immers dienst om de mannelijke geslachtsdrift af te remmen bij geestelijken die hun gelofte van kuisheid wilden nakomen.  In de Griekse Oudheid werden de bessen gegeven aan vrouwen die niet langer gezinsuitbreiding wensten.

Op vandaag behoort deze plant tot de ‘vrouwenplanten’ die ingezet wordt ter ondersteuning van premenstruele klachten waaronder pijnlijke borsten, neerslachtigheid, prikkelbaarheid, pijnlijke menstruatie. Daarnaast werken de bessen ook menstruatiebevorderend waardoor ze ook toepassing vinden bij onregelmatige cycli en kunnen zelfs ingezet worden  bij te hevige bloedingen. 

De  bessen hebben een fyto-progestageen effect: ze spelen  indirect  in op de hormonen. Bij voldoende lange inname (minstens 3 cycli) herstellen ze het evenwicht tussen oestrogenen en progestagenen terug in de richting van deze laatste. Zo zal er meer progesteron gevormd worden tov oestrogenen. 

De beste manier om deze plant te gebruiken is onder de vorm van een gestandaardiseerd extract. 

Merk op: deze plant behoort al tot de ‘zwaardere’ vrouwenplanten. Laat u bij het gebruik hiervan best bijstaan door een arts, gynecoloog of erkend fytotherapeut.

Aangezien de bessen invloed hebben op de hormonen, is het bij enig vermoeden naar hormoongevoelige aandoeningen aan borst en baarmoeder enkel en alleen te gebruiken op voorschrift van een arts of therapeut. 

Bij inname van reguliere medicatie is het ook aangewezen om steeds advies te vragen aan een deskundige alvorens deze plant fytotherapeutisch te gebruiken. 

 

Plant in de kijker Damiaanblad (Turnera diffusa)

Deze struikachtige vaste plant is inheems in Midden en Zuid Amerika en in het zuiden van Noord Amerika. Hij verkiest droge, rotsachtige bodem en houdt van zon.

De plant werd van oudsher gebruikt door de indianen om ondermeer klachten van angst en rusteloosheid te verhelpen.  De plant heeft een aromatische, licht bittere smaak. De voornaamste inhoudsstoffen zijn ondermeer cafeïne-achtige alkaloïden, stoffen die het centraal zenuwstelsel stimuleren, de concentratie verbeteren  en vermoeidheid tegengaan. Daarnaast bevat damiaan ook evenveel bitterstoffen.

Damiaanblad wordt gecategoriseerd als een neurotonium. Het is versterkend voor de geest, werkt opbeurend en euforiserend. Zeer interessant bij klachten zoals zenuwuitputting en geestelijke vermoeidheid, stress en angsten.  Verder is de plant ook een algeheel tonicum dat ondersteunend werkt bij fysieke vermoeidheid, na herstel van ziekte of een operatie en bij fysieke prestaties.

De plant bevordert eveneens het hormonaal evenwicht en is mild menstruatiebevorderend.

Dankzij de vele bitterstoffen kan damiaanblad ook ingezet worden om de eetlust te verbeteren, spijsvertering te bevorderen en krampen te verlichten.

Kortom, een veelzijdig aromatische plant die allicht bij weinigen gekend is.

Damiaanblad vormt een belangrijk bestanddeel van onze tisane Energiek.

Samen met andere verhelderende planten zoals gember, rozemarijn en munt kan deze tisane gedronken worden ter ondersteuning van mentale en fysieke vermoeidheid en om de concentratie aan te scherpen. De tisane is geschikt voor ’s ochtends en doorheen de dag te drinken.

Etherische olie pepermunt en rode mirte

Pepermunt – Mentha peperita

De etherische olie wordt gewonnen uit het blad van de zeer aromatische pepermunt plant.  Ze is bijzonder veelzijdig en hoort terecht thuis in de natuurlijke huisapotheek.

Vooreerst is pepermunt olie zeer geschikt voor diverse pijnen te verlichten dankzij het gehalte aan menthon.  We denken ondermeer aan hoofdpijn maar ook keelpijn wordt verzacht door één druppel pepermunt aan te brengen op een lepeltje honing en dit 3 maal daags in te nemen.

Daarnaast is dit een top olie voor ondersteuning van het spijsverteringsstelsel. Hiervoor kan je de olie vernevelen maar nog krachtiger is de orale inname van maxium 3 druppels per dag op honing of olie. Ze werkt ontstekingswerend, antiviraal en antibacterieel en is een waar tonicum voor lever en pancreas. Verder heeft pepermunt olie zijn heilzame eigenschappen al bewezen bij mensen met een gevoelig darmstelsel. Ook maagklachten en misselijkheid kunnen verlicht worden met pepermunt.

Pepermuntolie vernevelen geeft een verhelderend en verfrissend effect en is bovendien goed inzetbaar bij verkoudheden en griepachtige klachten. De olie kan gebruikt worden om vermoeidheid en depressieve gevoelens te verlichten.

Op de huid wordt pepermuntolie sterk verdund ingezet omwille van zijn jeukstillende eigenschappen. Voor andere toepassingen op de huid is voorzichtigheid geboden. Gebruik pepermunt olie nooit in bad. In combinatie met warmte werkt de munt sterk verkoelend en kan het leiden tot koude shock.

Contra indicaties:

  • niet inwendig en op de huid of in bad te gebruiken bij kinderen onder 6 jaar.
  • bij zwangerschap en borstvoeding pepermunt niet inwendig en op de huid gebruiken. Vernevelen kan wel.
  • niet gebruiken op zeer gevoelige of beschadigde huid. Evt kan dan gekeken worden naar het hydrolaat van munt.
  • geen langdurig inwendig gebruik zonder advies van een deskundig therapeut

Rode mirte – Myrtus communis

Deze olie wordt via stoomdestillatie van bloemen, blad en twijgen verkregen. In het oude Griekenland was mirte gewijd aan Aphrodite, godin van liefde en schoonheid. De geur is zachter dan eucalyptus. De zoete toets wordt bekomen door het mee destilleren van de bloemen.

Rode mirte heeft een breed spectrum aan eigenschappen. Zo is ze allereerst zeer heilzaam voor de luchtwegen. Ze is sterk ondersteunend bij diverse longproblemen, in het bijzonder bij kinderen. Verder is de olie een stimulans voor de immuniteit. Ook bij verkoudheden en griepachtige klachten is het een topper. Een ideale olie om te vernevelen in leefruimte.

Daarnaast is rode mirte een zeer krachtig tonicum voor de huid.  Ideaal voor vette, ontstoken huid of bij acne. De samentrekkende eigenschappen maakt de olie tevens ideaal bij rimpels.

Neem 4 eetlepels badzout en doe er 3 druppels rode mirte op. Evt in combinatie met 4 druppels palmarosa. Geniet van een kalmerend en immunostimulerend badje. Ideaal voor het slapengaan. Je kan de etherische oliën eveneens oplossen in een beetje (plantaardige) melk en zo toevoegen aan het bad.

Op mentaal vlak is mirte verkwikkend en heeft een bijzonder goed effect op het humeur. Een ideale olie om boosheid te verwerken.

Contra indicaties:

  • niet gebruiken bij zwangerschap
  • niet gebruiken bij kinderen jonger dan 6 jaar
  • voorzichtig bij kinderen met spastische luchtwegproblemen

Pure tussendoortjes met kruidige toets

Kruidige koekjes

Voor 10 stuks

  • 75 gram meel (wij gebruikten T85 tarwemeel)
  • 40 gram geklaarde boter
  • 25 gram ongeraffineerde rietsuiker
  • 1 eetlepel hydrolaat citroenverbena (roos of neroli kunnen ook)
  • 1 theelepel Ortiga koekkruiden
  • snuifje zout

Meng alle ingrediënten samen, kneed tot soepel deegje. Laat zo’n 30 minuten rusten in de koelkast.

Vorm koekjes en leg op een met bakpapier beklede bakplaat. Bak ze goudbruin op 180-200 graden gedurende 10-15 minuten.

Indien je wenst kan je er een stukje noot in leggen voor het bakken, of na het bakken even een gesmolten donkere chocolade doppen met één kantje.

TIP: wij werken heel graag met geklaarde boter wanneer we verhitten op hoge temperaturen. Het grote voordeel van dit product, dat vooral in de Indiase keuken wordt gebruikt, is dat het tegen zeer hoge baktemperaturen kan zonder schadelijke stoffen vrij te geven. Dit is niet het geval bij diverse andere vetten.

Krachtige dadelballetjes

Voor 10 stuks

  • 10 medjool dadels
  • 40 gram pure chocolade (wij gebruikten de 80% callets van Callebaut)
  • 50 ml kokosmelk
  • 30 gram noten (wij gebruikten een mengeling van hazelnoten en walnoten)
  • 2-3 eetlepels water
  • snuifje zout
  • snuifje Ortiga koekkruiden
  • optioneel voor de afwerking : cacaopoeder of kokospoeder

Verwarm de chocolade au bain marie met de kokosmelk. Eens je een egale massa krijgt voeg je snuifje zout en snuifje kruiden toe.

Hak de noten in stukjes met behulp van een vijzel. De mengeling hoeft niet geheel poederig te zijn, er mogen nog kleine stukjes in zitten. Daarom is een vijzel handiger dan een blender.

Vermaal de dadels tot een pasta met een klein beetje water.

Vermeng de notenstukjes onder de dadelpasta en voeg ook een klein snuifje zout toe. Meng alles door elkaar met de handen. Vorm er balletjes van en haal door de chocolade ganache.

Laat even opstijven in de koelkast. Haal ze erna eventueel nog door cacaopoeder of kokospoeder.

Puur eten : Herfstcreaties

Een aantal eenvoudige recepten met ingrediënten van de herfst.

 

Kastanjepasta met venkel en appel

Ingrediënten voor 2 personen

  • 250 gram kastanjepasta
  • 1 kleine venkel
  • 1 middelgrote appel
  • 1 kleine ui of, indien nog beschikbaar, enkele pijpajuintjes
  • 150 ml kokosmelk
  • 2 eetlepels sojasaus
  • 1/2 theelepel zout
  • 2 theelepels curry kruiden
  • 3 eetlepels olijfolie

Werkwijze

Was de venkel en de appel en snijd ze in partjes. Snipper de ui fijn of snijd de pijpajuintjes grof. Stoof eerst de venkel en de ui samen aan in de olijfolie. Blus met sojasaus. Laat aantal minuten bakken op zacht vuur en roer door. Voeg vervolgens de appelpartjes toe en laat nog minuutje samen bakken. Doe er dan de kokosmelk en de kruiden bij. Laat zo’n 10 minuten garen. Alles moet gaar en nog ietwat knapperig zijn. Kruid evt nog bij naar smaak.

Kook water met zout en voeg de kastanjepasta toe. Kook deze 5 minuten gaar.

Verdeel de pasta over borden en serveer de groenten-saus erover. Werk af met enkele walnoten of geroosterde pijnboompitten.

Tip: kastanjepasta vind je in diverse biowinkels. Maar je kan deze evengoed vervangen door andere pasta. Het geeft dit gerecht echter een extra herfstig accentje.

Crunchy pompoen-gomasio burgers

Ingrediënten voor 6 grote  burgers

  • 1 butternut
  • 1 middelgrote ui
  • 2 cm verse gember
  • 50 gram hazelnoten
  • 130 gram couscous
  • 8 flinke eetlepels sesamzaad
  • 0.5 theelepel zout
  • 0.5 theelepel
  • snuifje zout
  • snuifje komijn
  • 2 eetlepels pittige kruiden of pikante saus
  • 3 eetlepels olijfolie

Werkwijze

Snipper de ui fijn. Schil de butternut en snijd in middelgrote stukjes. Stoof de ui met de pompoenblokjes in de olijfolie. Rasp er de gember bij. Voeg de  pittige kruiden en de halve theelepel zout toe. Laat zachtjes gaar worden, voeg evt een beetje water toe om aanbakken te vermijden.

Eens zacht mix je het geheel tot een smeuïge massa. Hak de hazelnoten grof en meng ze onder de pompoenmassa.

Laat de couscous wellen in een beetje kokend water. Voeg er een halve theelepel zout aan toe. Roer dit goed door elkaar. Voeg de couscous bij het pompoen-hazelnotenmengsel en roer goed door elkaar.

Rooster de sesamzaadjes op een vetvrije pan tot ze lichtbruin kleuren. Hak ze iets fijner in een vijzel zodat alle aroma’s vrijkomen, samen met een snuifje zout en snuifje komijn. Zo bekom je je gomasio.

Vorm burgers van de pompoenmassa en haal ze door de gomasio om er een krokant laagje rond te hebben. Warm ze bij voorkeur op  in de oven van 160-180 graden.

Serveer met een lekker slaatje.

Etherische olie in de kijker – palmarosa (Cymbopogon martinii)

Toegegeven, wij zijn echt fan van deze uiterst veelzijdige etherische olie met een zachte, zoete geur.

De olie wordt gewonnen via stoomdestillatie uit een grassoort die wel tot 3 m hoog kan worden en vooral groeit in Zuid-Azië. Ze heeft een zachte, bloemige geur, zonder overheersend te zijn.

Naar werking toe is deze olie echt een toppertje. Er zijn heel krachtige etherische oliën die als inhoudsstof fenolen bevatten. Deze worden de natuurlijke antibiotica bij uitstek genoemd. Voorbeelden hiervan zijn tijm thymol, kruidnagel en oregano. Deze oliën zijn echter ook wat meer irriterend voor de huid en evt ook zwaarder om te vernevelen.

Palmarosa bevat een andere inhoudstof, namelijk monoterpeenalcoholen. Deze zijn een bijna zo krachtig als de fenolen maar  wel uiterst veilig in gebruik en ook voor kinderen.  De olie is sterk antibacterieel, antiviraal en bevat  schimmeldodende eigenschappen. Verder behoort ze tot de meest huidvriendelijke etherische oliën van de aromatherapie. Zo heeft palmarosa celvernieuwende en wondhelende eigenschappen. Bovendien helpt ze de talgproductie te reguleren: dat wil zeggen bij een teveel onderdrukken en bij te weinig bijsturen om meer te produceren. Al deze eigenschappen maakt dat palmarosa voor diverse huidtypes kan ingezet worden: droge, vette, normale, gevoelige huid met eczeem. Al deze huidtypes hebben baat bij de verzorgende kracht van deze etherische olie.

Palmarosa is ook zeer goed inzetbaar bij stressgerelateerde klachten. Ze werkt kalmerend en ontspannend en heeft een versterkend effect op het zenuwstelsel.

Tenslotte werkt de olie ook zeer goed in op de circulatie en op het hart en is ze inzetbaar voor diverse ontstekingen: blaasontsteking, neusholteontsteking (sinusitis) en bij diverse schimmelinfecties op de huid.

Hoe kan je de etherische olie gebruiken?

Vernevelen in een toestelletje : een aantal druppels  – kan ook op een kinderkamer. Aangenaam in combinatie met ondermeer wierook, sandelhout, roosgeranium

In tal van huidverzorgende producten: gelaats- of lichaamsolie, crèmes, parfum, badzout.

Dankzij de sterk antibacteriële eigenschappen is deze olie ook inzetbaar als natuurlijk conserveermiddel in een crème.

Nog een pluspunt van deze olie is de prijs. Ze behoort tot de één na laagste prijscategorie.  Zeker de moeite waard om deze etherische olie beter te leren kennen.

Duizendblad (Achillea millefolium)

Vanaf het vroege voorjaar is het zover. Dan ontwaakt deze uiterst veelzijdige plant. Achillea verwijst naar de Griekse krijger Achilles die op het slagveld de bloedende wonden verzorgde van zijn strijdmakkers.

Het blad van deze plant lijkt bijzonder goed op een veertje. In het voorjaar zijn de jonge blaadjes tevens ‘vederzacht’. Zeer smaakvol om in salades te verwerken want ze bevatten zeer veel mineralen. Een andere traditie is het maken van ‘groenkoeken of kruidenkoeken’ in het voorjaar. Een pannenkoek waarin jong blad van voorjaarsplanten is verwerkt. Duizendblad kan perfect dienst doen als één van de ingrediënten in deze lekkernij.

In de tuin heeft deze plant ook heel veel goeds te brengen. Naast het feit dat het een sterke plant is, die met weinig tevreden is, en mooie witte schermbloemen vertoont,  is duizendblad ook een waardplant voor vlinders. Verder kan fijngehakt duizendblad een bijdrage leveren aan composthopen. Hij laat immers toe het materiaal beter en sneller te laten ontbinden. Tenslotte heeft de plant een beschermfunctie naar ongedierte toe. Zo helpt hij om kevers en vliegen af te houden van naburige planten.

In de kruidengeneeskunde kent duizendblad ‘duizend en één’ toepassingen. En dat hadden ze van oudsher al ontdekt. In de middeleeuwen maakte men heel vaak gebruik van de signatuurleer: het uitzicht en de structuur van planten werd geassocieerd met organen of stelsels waarvoor deze plant nuttig zou kunnen zijn. Het zeer fijn vertakte blad van duizendblad lijkt bijzonder op de fijn vertakte bloedvaten en de haarvaten en vandaar de gunstige werking erop.

Je kan duizendblad op diverse manieren gebruiken . Wij geven een aantal voorbeelden.

Vers blad

Verwerken in slaatjes of in gerechten. Of voor het stelpen van het bloed uit kleine wondjes. Ideaal als je op stap bent in de natuur en je hebt je pijn gedaan. Ga op zoek naar duizendblad, wrijf met het blaadje goed op het wondje en hou het een aantal minuutjes tegen de bloedende plek. Je bent snel van de bloeden verlost.

Gedroogd blad 

Geschikt om tisane van te maken of voor het maken van een tinctuur.

De plant heeft ondermeer spijsverteringsbevorderende en mild vochtafdrijvende eigenschappen. Verder is het krampopheffend, onstekingswerend en ontsmettend.

Voor een tisane kan je duizendblad bij voorbeeld combineren met citroenmelisse en kamille. Zeer interessant ter verlichting van buikkrampen en menstruatiekrampen.

Je kan ook een aftreksel maken van duizendblad dat je laat afkoelen en vervolgens uitwendig gebruikt ter ondersteuning van wondheling of op plaatsen om de bloedsomloop te bevorderen. Zeer interessant bij zware benen, spataders, aambeien.

Hydrolaat

Een zeer licht kruidig hydrolaat dat het resultaat is van stoomdestillatie van het bovengronds kruid. Voordeel van het hydrolaat is dat het vervaardigd is van vers plantenmateriaal en zo alle in water oplosbare stoffen bevat samen met een klein deel etherische olie.

Voor inwendig gebruik is dit hydrolaat een goede zachte ontgifter. Het is ontstekingsremmend, bevorderend voor de spijsvertering en heeft een goede werking op de gal. Daarnaast is vochtafdrijvend en reinigend voor de bloedvaten. Verder is het krampstillend en dus ideaal bij buikkrampen of pijnlijke maandstonden.

Voeg 1 theelepel hydrolaat toe aan een glas water of een tas tisane. Herhaal 2 tot 3 keer per dag. Of voeg 2 eetlepels hydrolaat toe aan een liter water en drink verspreid over de dag. Wens je het te gebruiken voor kinderen, dan zeker de dosis halveren of bij zeer jonge kinderen slechts een halve theelepel gebruiken per dag. Dat zal voldoende zijn.

Naar uitwendig gebruik is dit hydrolaat zeer geschikt om de circulatie te bevorderen en een gunstig effect te geven op het veneuze stelsel. Ongemakken zoals zware benen, gevoelige aderwanden of  zwakke bloedsomloop kunnen hiermee verlicht worden. Je kan hiervoor dit hydrolaat sprayen op de gevoelige plaatsen.

Op energetisch vlak is dit een zeer goed hydrolaat voor mensen die gebukt gaan onder melancholie of depressies. Het hydrolaat verdrijft negativiteit en geeft tevens energie.

Verder blijken ook huisdieren dit hydrolaat te appreciëren. Wij sprayen de vacht van onze hond geregeld waardoor die erg mooi en zacht aanvoelt.

Back to school

Terug naar school betekent vaak ook de terugkeer van die vervelende beestjes: hoofdluizen. Hoewel ze eigenlijk op elk moment kunnen voorkomen, blijkt de kans tijdens de eerste weken van het schooljaar iets hoger.

Om die vervelende beestjes op een natuurlijke manier de baas te kunnen hebben we een aantal recepten samengesteld die krachtig zijn en toch niet schadelijk voor de hoofdhuid én het milieu.

De component bij uitstek is neem. De olie wordt geperst uit de zaden van de neemboom. Deze boom en de olie neemt een zeer belangrijke plaats in in de Ayurvedische levenswijze. De Indiërs beschouwen neem als symbool van goede gezondheid en brenger van goede tijden. De olie uit de zaden staat bekend als één van de sterkste ontgiftigers en bloedreinigers.  Ze is sterk antibacterieel, antischimmel en kan dienst doen als antiwormmiddel.

Daarnaast is neem een zeer goed natuurlijk insecticide en pesticide dat nauwelijks of geen negatief effect heeft op het milieu. Dit in tegenstelling tot gangbare chemische producten.

Neemolie is zeer effectief bij hoofdluizen. Het doodt de hoofdluis. En daarom hebben we 2 recepten klaar. Een spray die kan preventief gebruikt worden of bij lichte aantasting. Of voor zeer gevoelige personen zoals bij voorbeeld  peuters.  Bij zware aantasting raden we de olie aan om op de hoofdhuid aan te brengen.

Neemolie heeft een minder aangename geur, die we neutraliseren door te werken met andere plantaardige oliën en/of met etherische oliën.

Spray

Voor een flesje van 100 ml

  • 2 ml neemolie
  • 6 ml alcohol 40% (wodka kan hiervoor gebruikt worden)
  • 91 ml gedemineraliseerd water (of gekookt en afgekoeld water)
  • 10 druppels echte lavendel
  • 5 druppels citroeneucalyptus
  • 5 druppels palmarosa

Vermeng de etherische olie eerst met de alcohol. Voeg vervolgens de neemolie toe aan het alcoholmengsel en roer goed. Giet dit geheel bij het water, roer nog eens goed en breng over in een sprayflesje.

Voor gebruik het sprayflesje steeds goed schudden. De olie zal niet helemaal vermengen met de alcohol water fase. Spray hiermee de hoofdhuid in.

Deze spray is mild in gebruik, dient eerder als preventie en bij milde aantasting of voor zeer gevoelige personen. Ze bevat een klein deeltje alcohol als conservering én als oplosmiddel voor de etherische oliën. Voor deze laatste kozen we voor  veilige oliën voor kinderen en toch krachtig voor de toepassing.

Voor kinderen onder de 6 jaar raden we aan om zeer weinig te gebruiken.

Haarolie

Voor een flesje van 100 ml.

  • 40 ml neemolie
  • 40 ml kokosolie
  • 20 ml jojoba

Smelt de kokos au bain marie en evt ook de neem au bain marie. Voeg ze samen, en meng er de jojoba bij.

Deze haarolie is  effectief om de hoofdluis aan te pakken én bevat andere zeer haarvriendelijke en haarvoedende oliën. De kokos zal de geur van neem ook een stukje maskeren. Masseer de haren en hoofdhuid goed in met olie. Laat een uur inwerken. Spoel grondig uit en was de haren nadien met een milde shampoo.

Doe dit zolang het probleem aanhoudt of minstens één keer per week gedurende 3 weken.

Geschikt voor volwassenen en kinderen vanaf 6 jaar. Gebruik echter een lagere dosis (de helft) voor kinderen tussen 6 en 12 jaar.

Al deze producten zijn uitsluitend bestemd voor uitwendig gebruik. Gebruik neem olie nooit inwendig voor kinderen. Voor volwassenen steeds onder therapeutische begeleiding.

In geval van irritatie of onverwachte reacties onmiddellijk stoppen met het gebruik van de producten. Natuurlijke producten zijn tevens zeer krachtig. Allergie of overgevoeligheden kunnen ook hiermee voorkomen.

De ene lavendel is de andere niet

In de zomermaanden bloeit hij welig : lavendel. Heel veel mensen doen zich ook graag tegoed aan een flesje aromatische etherische olie van deze plant. En dat is geheel terecht want lavendel wordt wel de EHBO van de aromatherapie genoemd. Zo veelzijdig en relatief veilig in gebruik.

Elke etherische olie is zeer geconcentreerd waardoor je ze best niet puur gaat gebruiken en zeker naar inname toe niet op je eentje gaat experimenteren. Niettemin mag lavendel met één druppeltje toch wel bij volwassenen op de pure huid gedaan worden. Bij kinderen, zwangere vrouwen en ouderen is ook hier toch voorzichtigheid geboden.

Heel vaak krijgen wij vragen voor een flesje lavendel. Aan elke klant vragen we dan trouw waarvoor de olie mag dienen. Want jawel, de ene lavendel is de andere niet. In de eerste plaats is lavendel dé olie bij uitstek die je overal wel eens durft te vinden. Wees voorzichtig met flesjes met een etiket op waar enkel ‘lavendel’ op staat.

Een kwaliteitsvolle etherische olie heeft steeds een etiket waarop de Latijnse en Nederlandse naam vermeld staan, het gebruikte deeel van de plant, de afkomst en dan verder een houdbaarheidsdatum. Bij sommige planten speelt ook de groeiplaats (aangeduid door een chemotype) een rol omdat al naargelang waar de plant groeit de inhoudsstoffen toch wel significant kunnen verschillen en dan ook de toepassingsgebieden verschillend kunnen zijn.

Lavendel etherische olie is er ook eentje waar heel veel verschillen in zijn. We zetten ze graag eventjes op een rijtje

  • Lavandin. De goedkoopste versie. De gedroogde bloemen zijn echt wel twee keer zo goedkoop dan die van de echte lavendel. Begoed je dus ook hier voor bedrog. En dat geldt dus ook naar de etherische olie toe. Lavandin olie is afkomstig van de plant ‘Lavandula hybrida’. Zoals de naam het al verraadt, is dit een hybride plant. Vaak een kruising tussen de echte lavendel (Lavandula angustifolia) en spijklavendel (Lavandula latifolia). De planten worden via stekken vermeerderd omdat de plant geen vruchtbaar zaad opleverd. Zelfs in de lavandins heb je nog verschillen. De geur is kruidiger, scherper, minder verfijnd dan lavendel. Omwille van de prijs is dit ook de beste om in huishoudproducten te gebruiken. De eigenschappen van de olie zijn redelijk gelijklopend met echte lavendel. Al is deze minder rustgevend en sterker naar krampstillende werking. Meer geschikt dus in massage olie voor de spieren.  Deze olie heeft een prijs rond de 4 €.
  • Spijklavendel. Etherische olie gewonnen uit de plant Lavandula latifolia. De bloemen zijn grijsblauw van kleur. Deze olie is het sterktst naar ontstekingen toe en is het sterkst antibacterieel en antiviraal. Bovendien ook iets krachtiger naar immunostimolans. Deze olie zit qua prijs tussen lavandin en echte lavendel in.
  • Echte lavendel. Dit is zonder meer de duurste soort van allemaal en de prijzen lopen nog op al naargelang de groeiplaats (hoogte) van het gebruikte plantenmateriaal. De geur is meer zoet, kruidig met echt bloemige ondertoon. En deze olie is dé olie bij uitstek naar rustgevendheid. Deze olie is zondermeer het prijzigst en dan zijn er zelfs nog verschillen al naargelang de hoogte waarop de plant groeit. Zo kan de prijs hiervan oplopen tot rond de 20 € of meer.

Conclusie: alle kwaliteitsvolle lavendel oliën (deze met correcte etikettering) gekocht bij een betrouwbare bron zijn steeds goed. Allen hebben ze eigenschappen rustgevend te zijn, wondhelend en ontsmettend. Echter, toch is het raadzaam om je specifieke doelstelling goed te bepalen omdat je zo een heel gerichte keuze kan maken naar werking en ook naar prijs.

Een kijk in onze tuin

‘In de eenzaamheid van de tuin, in de schaduw van een eik, waar niemand iets wordt opgelegd, is het prettig je over te geven aan een verrukkelijke gedachtenloosheid, om zich ideeën en beelden te laten vormen en ontbinden met dezelfde onsamenhangendheid als de wolken aan de hemel.’ 

Uit: Ik heb het de tuin nog niet verteld – Pia Pera

In het vroege voorjaar zijn we vlijtig bezig geweest in de achtertuin. Een stuk dat nog onbeplant was hebben we aangelegd, andere stukken hebben we een grondige make-over gegeven en de kruidentuin kreeg een opfrissing. En deze keer deden we het allemaal zelf: planten kiezen, ze de juiste plek geven en verzorgen. We zijn bijzonder blij met het resultaat tot dusver. 

De tuin is voor ons in de eerste plaats een plek om tot rust te komen. Maar ergens mag het wel een beetje spannend zijn. Ik hou er enorm van om in de ochtend of in de vooravond een toertje te doen en te zien wat allemaal ontluikt, groeit en bloeit. Het is tevens heel fijn om de diverse stadia van planten nu al te zien. Zo staan de dahlia’s en echinacea op uitkomen, maar de judaspenning en diverse sieruien vertonen reeds zaad. Zalig is het om dit contrast te zien.

Een paar overzichtsfoto’s 

 

 Enkele leuke bodembedekkers waar we bijzonder van houden: Longkruid, Elfenbloem en Dovennetel

 

 

 

 

 

Een aantal bloemen in bloei: Geranium, Salie, Scharlei (aan het ontluiken), blaassilene, de eerste dahlia, het geurende sobere roomse kamille

 

 

 

 

 

 

Leifruit in groei:

Geraadpleegde literatuur om ideeën en inspiratie op te doen

De ecologische siertuin – Velt

Schaduwplanten – het complete naslagwerk – Cor Van Gelderen en Hans Bruckman

Ontwerp en Plant – Meredith Kirton

Tuingeheimen – Modeste Herwig

Onze planten komen van

Bruckeveld kwekerij – Merchtem

Ecoflora – Halle