Auteur: Karen Vande Wiele

Yoghurtcake met appel en neroli

Yoghurtcake met appel en neroli

Een lekkere cake die niet te droog is dankzij ondermeer yoghurt. Verder geven we het geheel smaak met verwarmende  kaneel, een scheutje oranjebloesem en een beetje zeste en sap van citroen en kruidensuiker.

 

Ingrediënten voor een kleine cake of 6 individuele cakejes

  • 100 gram speltmeel
  • 100 gram volle natuuryoghurt
  • 60 gram boter
  • 1 ei
  • 1 theelepel natriumbicarbonaat
  • 1 theelepel kaneel
  • 1 theelepel zeste van citroen
  • 1 eetlepel oranjebloesemwater
  • 3  eetlepels ahornsiroop
  • 1 eetlepel kruidensuiker Ortiga
  • 1/2 theelepel zout
  • 1 kleine tot middelgrote appel
  • 1/2 citroen

 

Werkwijze

Snijd de appel in blokjes. Je hoeft die niet te schillen. Pers het sap van de halve citroen uit. Meng het citroensap met de kaneel en laat de appelstukjes er in wellen.

Doe alle droge ingrediënten bij elkaar: meel, natriumbicarbonaat, suiker, zout.

Klop de boter met de yoghurt en het ei tot een smeuïg geheel. Voeg hier het oranjebloesemwater aan toe en 1 theelepel citroenzeste (schil van de citroen)

Voeg de natte en droge ingrediënten samen. Vermeng de appelstukjes met het deeg en doe in een met bakpapier beklede vorm.

Zet de cake in een voorverwarmde oven van 180 graden. Laat gedurende 40 minuten bakken. Controleer de gaarheid door er eens in te prikken met een tandenstoker. Wens je individuele cakejes te maken, dan zullen ze na zo’n 20 minuten bakken gaar zijn.

 

 

Clafoutis met krieken

Een paar jaar geleden raakte ik voor het eerst aan de praat met een man van een straatje verder. Hij is enorm bezig met planten, en heeft zo zijn eigen maniertjes om diverse bloemen, groenten zoals tomaten en fruit te kweken. Zijn tuin is niet groot. Vooraan aan het huis staan er steeds potten met probeersels. Het is eigenlijk bijzonder fijn om te zien. Ik geniet er steeds van telkens als we er passeren tijdens onze wandeling met Kiah.

Afgelopen maandag hield hij ons tegen op de wandeling, zoals hij wel vaker doet, maar deze keer niet enkel voor een praatje. Hij vroeg me of ik iets kon doen met krieken. Hij had in het  weekend uitvoerig geplukt en het resultaat is een mooie oogst van een paar emmers.

Dus was ik trotse eigenaar van  overheerlijke, verse, onbespoten krieken.

Omdat we op punt staan op vakantie te vertrekken, heb ik er een deeltje van meegegeven aan een goede vriendin. Zij ging eens proberen ‘opgelegde krieken’ te maken.

En ik heb er clafoutis van gemaakt. Eerst gezellig een dikke halve kg krieken ontpit.  Zo’n 300 gram van de krieken kan dienst doen voor de taart. De rest heb ik verwerkt tot een standaard confituur.

 

Benodigdheden voor de clafoutis

300 gram ontpitte krieken (kan ook met kersen of zelfs perzik)

100 gram bleke amandelen

3 eieren

150 ml kokosmelk

flinke scheut volle room

40 gram kruidensuiker Ortiga

1/2 theelepel kruidenzout

scheutje ahornsiroop

 

Werkwijze

Bekleed een vorm met bakpapier. Leg er het fruit op. Vermaal amandelen tot amandelmeel. Doe er de suiker en het zout bij. Kluts de eieren los. Doe ze samen met de kokosmelk en de room bij het amandelmengsel. Roer door elkaar. Stort het deeg over de krieken.

Zet de taart in een voorverwarmde oven van 160-180 graden gedurende 15-20 minuten. Als het deeg al een beetje begint te stollen giet je er nog een scheutje ahornsiroop over en laat dan verder bakken tot hij  gaar is (nog zo’n 30 minuten ongeveer). Check met een prikker of het deeg droog is. Anders laat je het nog eventjes verder bakken.

Heerlijk smullen van een puur dessertje met knipoog naar de zomer.

 

 

Plant in de kijker: Engelwortel – Angelica archangelica L.

Deze prachtige twee- of driejarige is een pronkstuk in éénieder zijn tuin. Weet wel, het is echt een kanjer en dit mag je ook letterlijk nemen. Voorzie dus een ruime plek liefst in de schaduw en op een ietwat rijkere, zure leemgrond. In het wild tref je hem het meest aan op vochtige plaatsen. De plant sterft af van zodra hij zaad heeft voortgebracht. De kiemkracht van het zaad zal dan voor nakomelingen moeten zorgen. Wil je de plant echter behouden dan is het aangewezen om de bloemstengels te verwijderen. 

De benaming verwijst naar aartsengel. De plant stond van oudsher bekend voor zijn bovenaardse krachten en vormde een ware bescherming tegen boze geesten en tegen de duivel. De legende vertelt dat deze plant omstreeks de 10de eeuw in een droom van een monnik aangewezen werd door aartsengel Raphaël   als genezer voor de pest. En sindsdien deed hij dienst als medicijn tegen onder meer de pest.

De plant heeft een bijzonder verfijnde smaak en aroma. Op die manier kan het gerechten een apart cachet geven. De zaden van de plant kunnen vermengd worden met andere zaadjes zoals die van venkel of koriander en gebruikt worden als aromatische mix om gerechten mee op te waarderen. Verder kunnen ze ook gebruikt worden om er een heerlijk elixir mee te maken. De jonge bladeren zijn eetbaar en kunnen ondermeer aroma geven aan slaatjes. De stengel wordt  vaak gebruikt om te confijten. Maar je kan ze ook gebruiken om aan fruitbereidingen zoals confituur toe te voegen.  In Lapland gebruiken ze de bladeren om vis in te verpakken. Dat heeft een verfijnd aroma en bovendien ook een antiseptische werking. Daarnaast schillen de Lappen de jonge stengels die ze ontdaan hebben van de bladeren en eten ze met smaak op. Wees wel matig met het gebruik want anders gaat de smaak snel overheersen.

De geneeskrachtige werking van de plant zit vooral in de wortel. Engelwortel kent een breed spectrum. Het is spijsverteringsbevorderend  en eetlustopwekkend dankzij de aanwezigheid van bitterstoffen. Het is verder algemeen aansterkend en heeft ook krampstillende eigenschappen. Maar de ietwat houterige geur kan ook rustgevend en angstwerend werken. In dat laatste geval kan de etherische olie gebruikt worden om te verstuiven. Let wel deze etherische olie behoort tot de hogere prijsklasse. Het verfijnde aroma laat tevens toe om in parfums te gebruiken.

Als je verse engelwortel oogst op een zonnige dag draag dan bij voorkeur beschermende kledij want de plant heeft  een fototoxische werking.

 

Zomerse kruidenmix en verfrissende tisanes

Mediterraanse gomasio

1 deel mengeling van verse blaadjes tijm, rozemarijn, bonenkruid, oregano

1 deel geroosterde sesamzaadjes

snuifje zout

Doe de geroosterde sesamzaadjes samen met de verse kruiden in een vijzel en maak het geheel fijn. Voeg er een snufje zout aan toe.

Voeg evt nog een aantal verse lavendelbloemetjes toe aan het geheel.

Heerlijk op gebakken aardappelen, slaatjes, een omeletje, vleesgerechten

 

Zomerse BBQ mix

Meng gelijke delen gedroogde tijm, rozemarijn en bonenkruid onder elkaar.

Gooi hiervan een klein beetje in het vuur en gebruik de mix om een marinade mee te maken voor het vlees.

 

Iced Pomenthe

Voor 1 liter

Kruidentisane ‘pomenthe’

Sap van 1 citroen

2-3 lepels honing

Snuifje zout

Zet de tisane en laat die even trekken. Laat afkoelen (bij voorkeur een nacht in de koelkast).

Voeg het sap van 1 citroen, de honing en het zout toe en meng goed. Laat het geheel nog even goed afkoelen.

Variant: gebruik vlierbloesemsiroop om te zoeten.

Puur eten – vlierbloesem

Het is weer zover -vlierbloesemtijd. En daar profiteren we van om mee aan de slag te gaan. Complexloos deze keer.

Een aantal bereidingen die nog wat houdbaar zijn zodat we nog een tijdje kunnen nagenieten van het heerlijk aroma en de subtiele smaak van dit toppertje van de natuur.

 

 

 

 

 

Vlierbloesemazijn

Een heerlijk aromatische azijn waarmee je diverse lekkere dressings kan maken

8 tot 10 schermen vlierbloesem

appelazijn of witte wijnazijn

klein bokaaltje (100 tot 150 ml)

Knip de stengels van de schermen en doe de bloemetjes in het bokaaltje. Overgiet met de azijn zodat alles onder staat. Laat gedurende 2 tot 3 weken trekken. Filter de azijn en doe in een flesje.

 

Vlierbloesemhoning

8 tot 10 schermen vlierbloesem

vloeibare honing

klein bokaaltje (100 tot 150 ml)

Knip de stengels van de schermen en doe de bloemetjes in het bokaaltje. Overgiet met de honing. Zorg dat de bloemetjes goed overgoten zijn met honing. Meng evt met een lepel. Een lekker gearomatiseerde honing die je niet hoeft te filteren. Lekker op pannenkoeken, bij ijs.

 

Confituur van rabarber, aardbei en vlierbloesem

700 gram rabarber

300 gram aardbeien

800 gram ruwe rietsuiker

sap van 2 citroenen

5-6 schermen vlierbloesen (of meer indien gewenst)

Snijd de rabarber en aardbeien in kleine stukjes. Doe in een grote kom en breng zachtjes aan de kook. Voeg de suiker toe en het citroensap en laat zo’n 10 tot 15 minuten pruttelen. Voeg er op het einde de schermen vlierbloemen (ontdaan van het meeste stengel) aan toe en laat nog een paar minuten zachtjes koken.

Doe het geheel in gesteriliseerde bokaaltjes.

 

Vlierbloesemsiroop

1 kg ruwe rietsuiker

1 liter water

30 schermen vlierbloesem

2 citroenen

Breng water en suiker aan de kook. Laat even pruttelen en laat afkoelen.

Doe de vlierbloesem, ontdaan van meeste stengel in een grote bokaal. Overgiet met de afgekoelde siroop. Snijd de citroenen in partjes en leg bovenaan de bokaal. Laat dit geheel 2-4 dagen trekken (in de koelkast).

Filteren en bottelen.

Erg lekker bij ijs, in drankjes zoals witte wijn en champagne, om limonade mee te maken of gewoon om gerechten subtiel te zoeten zoals een compôte van rabarber.

 

Wil je het nog makkelijker maken en toch van de weldaden van de bloesem genieten. Garneer dan desserten, fruit, slaatjes naar hartelust met deze heerlijke bloemetjes.

 

Lievevrouwebedstro – Galium odoratum

Laat de Latijnse benaming het al niet vermoeden? Dit bescheiden plantje heeft een bijzonder aangenaam aroma. Vooral dan het gedroogd plantgoed.  Dat komt ons goed van pas bij het uitdenken van nieuwe geurenmengelingen. De typische geur dankt de plant aan de aanwezigheid van coumarines, die bij het drogen uit elkaar vallen waardoor de geur subtieler wordt.

De Nederlandse benaming leunt aan bij de Christelijke legende dat dit kruid gebruikt zou zijn voor het opmaken van Maria’s bed.  De Germanen gebruikten dit plantje ter verering van Freya, godin van de geboorte. Verder werd lievevrouwebedstro ook beschouwd als een heksenwerend kruid. Het gebruik ervan als beschermingsmiddel tegen het kwaad is terug te vinden in veel gebruiken in Europa. Zo werden er bij voorbeeld tuiltjes lievevrouwebedstro aan het bedeinde gehangen van de zieken met koorts.

De plant is  een zeer mooi bodembedekkertje dat houdt van een schaduwrijk plekje. Het plantje bloeit volop in mei met mooie witte bloemetjes. Het oogsten ervan voor toepassingen gebeurt best voor de bloei. Ook bijzonder leuk is dat de blaadjes met acht samen een soort krans vormen.

Vroeger werd het kruid vaak gebruikt ter bevordering van de spijsvertering maar ook om wonden te helen. Het bevat net zoals Engelwortel krampwerende en digestieve eigenschappen.  Verder worden er ook mild slaapverwekkende eigenschappen aan toegeschreven. Vandaag de dag is het medicinaal gebruik ervan beperkt. Al vind je het wel nog terug in kruidenmengelingen voor tisanes.

Culinair kan je aan de slag met dit plantje in ondermeer gebak of om frisse drankjes mee te maken. Enkele takjes een paar uren laten trekken geeft een verfijnde smaak. Laat ze echter niet te lang trekken want anders komen er teveel coumarines vrij en daar kan je hoofdpijn van krijgen. Teveel coumarines kunnen ook aanleiding geven tot braken, dus spring zeker karig om met het gebruik van dit kruid.

 

 

 

Puur eten – Rabarbertijd

Elk voorjaar kijk ik er met plezier naar uit om met deze groente aan de slag te gaan. De plant maakt deel uit van de duizendknoopfamilie en wordt nog steeds door velen als fruit aanzien omwille van de zurige smaak.  Het is echter een groente.

Rabarbersoepje met munt en pee

Voor 2 porties 

1 peer

2 tot 3 stelen rabarber

5 blaadjes munt

snuifje zout

2 eetlepels ahornsiroop

Snijd de peer en de rabarber in stukjes. Laat het geheel zachtjes stoven tot alles zacht is. Snipper de verse munt fijn en voeg samen met het zout en de ahornsiroop bij de fruit-groentemengeling. Mix het geheel en dien warm op.

Een verfrissend soepje.

Rabarberconfituur met banaan en gember

Een tip van de buurvrouw heeft me aangezet om eens met deze combinatie aan de slag te gaan.

Voor 2 kleine potjes

2-3 stelen rabarber (afhankelijk van de grootte)

1 banaan

1.5 eetlepel verse gember

2 gram agar agar

2 tot 3 lepels ahornsiroop

Snijd de rabarber en banaan in stukjes. Kook op een zacht vuur gedurende 10 minuten. Eens aan de kook mag je er de agar agar, de gember en het zout aan toevoegen. Laat het geheel zo’n 10tal minuutjes pruttelen op zacht vuurtje. Voeg er op het einde de ahornsiroop aan toe.

Deze confituur is subtiel gezoet. We rekenen vooral op de zoetkracht van de banaan. Aangezien het aandeel suiker zeer beperkt is, is ze dan ook niet lang houdbaar. In de koelkast bewaren.

 

 

In de ban van wildpluk

In de ban van wildpluk

Op geregelde tijdstippen scholen ook wij ons graag bij. In de eerste plaats omdat we het graag doen, maar tevens om onze kennis die we willen  overbrengen uit te breiden. Na de weekends  fyto-en aromatherapie van Philippe Gerard hebben we er dit jaar voor gekozen om weer  meer het buitenleven op te zoeken en een jaaropleiding te volgen waardoor we rechtstreeks contact hebben met de natuur.

Ik was allang gebeten door de wildpluk reeks van collega Lieve Galle. Na een lange babbel  in de botanische tuin van Gent was ik des te meer overtuigd om deze reeks te volgen.

De dagindeling van elke lesdag is min of meer  hetzelfde. Maar de inhoud is uiteraard steeds verschillend.  We vertoeven bijzonder veel buiten. Want waar leer je beter over de planten dan op de plaats zelf waar ze groeien en bloeien.  Op elke lesdag bespreken we diverse planten en plantendelen  die op dat moment relevant zijn.  Lieve vertelt uitvoerig wat elke plant of het plantendeel te bieden heeft als voedingsbron en/of ter ondersteuning voor ons lichaam en geest. Alles wordt eenvoudig uitgelegd met veel voorbeelden en leuke verhalen.  ’s Middags wordt ons eigen lunchpakket steeds aangevuld met een eenvoudig gerecht op basis van wat de natuur te bieden heeft. Dat kan een bij voorbeeld een soepje zijn of een heerlijke wilde sla. Steeds voedzaam, eenvoudig en heel lekker. In de namiddag gaan we steeds de slag om een aantal plantenbereidingen te maken. Op die manier krijgen we ook steeds  een stukje kruidenverwerking.

 

Afgelopen zondag hebben we het ondermeer gehad over de ‘Ribes sanguineum’. Ik was bijzonder gecharmeerd door deze struik. De roze bloemen die er nu op staan ogen niet alleen mooi, ze zijn interessant voor de bijen én ze zijn lekker. Erna levert deze struik bessen op  waar ik ook wel heel benieuwd naar ben. Moet het nu lukken dat ik net een plekje in de tuin heb waar deze echt wel tot zijn recht kan komen? Op het einde van de dag heb ik een stekje meegekregen. Ik koester het enorm. Het staat in een vaasje om over een paar weken hopelijk worteltjes te hebben en dan in een pot te kunnen zetten. Erna krijgt hij dan zijn vaste plek buiten.

 

Ik bewonder Lieve haar rust, haar zachtheid en haar zeer waardevolle en uitgebreide  kennis die ze op zo’n bevattelijke, aangename manier deelt. Ik ben bijzonder blij en dankbaar haar te hebben leren kennen en deze reeks te kunnen volgen. Ondanks de vertrouwde informatie leer ik  nog steeds nieuwe dingen en krijg ik andere inzichten over diverse planten.  Herhaling en opfrissing kan trouwens geen kwaad. Bovendien triggered de informatie mijn creativiteit om met de vergaarde kennis weer nieuwe dingen te maken.  En uiteraard deel ik ook graag inzichten en ervaringen met de groep en spring ik graag bij waar Lieve hulp kan gebruiken. Niets mooier om van gelijkgestemde mensen te kunnen leren en elkaar te kunnen bijstaan.

Wie meer wil weten over Lieve en haar reeksen  bezoek dan zeker eens haar website herboristeria

 

Plant in de kijker: Gelderse roos – Viburnum opulus

Plant in de kijker: Gelderse roos – Viburnum opulus

 

12 jaar geleden, toen we hier kwamen wonen en ik nog niet zo veel bezig was met de tuin hebben we onze voortuin ingericht met planten zonder echt stil te staan of ze zich er wel goed zouden voelen. Zo hebben we er ondermeer een struik gezet – toen niet wetende wat de exacte naam was – die dus een Gelderse roos bleek te zijn.

De struik heeft het lange tijd goed gedaan in onze voortuin die Zuiders georiënteerd is. Maar de laatste jaren had hij het moeilijk. En dat begrijpen we nu echt ten volle, want deze struik houdt eerder van vochtige grond en een voedingsrijke bodem. Bij de make-over van onze tuin hebben we hem in november, toen de plant in rust was,  uitgegraven en een plek ik de achtertuin gegeven in half schaduw en veel betere grond. En ik zie toch al een paar botjes verschijnen, dus ik hoop dat hij het gered heeft en dat hij nog mooi verder kan bloeien. Want het is een heel mooie struik met prachtige witte bloemen in mei-juni en nadien mooie rode bessen.

De bessen worden door de vogels nauwelijks aangeraakt. Ze blijven erg lang hangen. Dit komt omdat ze niet zo lekker smaken en ook gematigd giftig zijn. Na de vorst zijn de gifstoffen enigszins verminderd en dan zullen vogels die het echt niet meer kunnen houden van de honger er zich wel eens aan wagen.  De plant zelf heeft niets met de rozenfamilie te maken, ook al doet de Nederlandse naam dit vermoeden. Dat komt omdat hertogen van Gerle de bloemen hadden afgebeeld op hun wapenschild. Althans dat dachten ze want in realiteit bleken het bloemen van de mispel te zijn.

Van deze plant wordt vooral de schors gebruikt omwille van de waardevolle samentrekkende eigenschappen. Dat maakt dit deel van de plant zeer interessant om krampen te verlichten: vooral menstruatiekrampen maar ook darmkrampen kunnen ermee gebaat zijn. Verder bevat de bast stoffen die bloedverwijdende eigenschappen hebben en tevens een tonicum vormen voor het hart.

Wil je met deze plant fytotherapeutisch aan de slag, consulteer dan steeds een erkend fytotherapeut en weet dat deze plant best niet gebruikt wordt in geval van lage bloeddruk en bij vrouwen die borstvoeding geven.

Puur eten – Vegetarische biryani

Puur eten – Vegetarische biryani

Ingrediënten voor 2 personen

130 gram volwaardige rijst

150 gram tomatenpassata (ik heb steeds voorraad in diepvries maar heb je dat niet kan je ook een drietal tomaten ontpellen en ontpitten en in stukjes snijden)

1 wortel grof geraspt

1/2 venkel grof geraspt

1 ui

1/2 prei in ringetjes gesneden

50 gram doperwtjes

handjevol cashewnoten

2-3 eetlepels rozijnen

75 gram volle yoghurt

3/4 theelepel zout

2 theelepels garam masala

1/2 theelepel koriander

1/2 theelepel kurkuma

2-3 eetlepels olijfolie

Werkwijze

Kook de rijst gedurende 20-25 min gaar met een 1/2 theelepel zout. Snipper de ui fijn, rasp de wortel en de venkel, snijd de prei in ringetjes. Verwarm de olie. Bak de groenten kort in de olijfolie. Voeg de passata erbij en de kruiden. Voeg er ook nog 1/4 theelepel zout aan toe. Doe er tenslotte de doperwtjes bij en laat gedurende een 5 tal minuten sudderen. Vermeng de rijst met de yoghurt. Doe dit mengsel bij de groenten. Voeg er de noten en de rozijnen aan toe. Laat het geheel nog zo’n 10-15 minuten sudderen zodat alle smaken zich goed vermengen en de groenten zacht zijn. Werk af met een beetje zwarte nigellazaadjes of venkelzaadjes.

Dit recept leent zich ook om met andere groenten te werken zoals broccoli of bloemkoolroosjes. Wie wenst kan er ook een niet vegetarische versie van maken door er stukjes kip aan toe te voegen. Deze kan je ofwel eerst apart even bakken en op het laatste erbij doen of de stukjes kip gewoon laten meekoken. Dan doe je bij de groenten.